Een van de hardnekkige vooroordelen over houtbouw is de brandveiligheid. Dit vooroordeel is gebaseerd op gebeurtenissen van eeuwen geleden toen soms hele wijken met houten huizen afbrandden. Bijvoorbeeld de grote stadsbrand in Londen in 1666. Daardoor zijn mensen houten gebouwen gaan associëren met brandgevaar. Toch worden uitgerekend brandweerkazernes steeds vaker van hout gebouwd. Zo ook die in Sittard-Oost. Een brandweerkazerne van 600m2 voor de vrijwillige brandweerpost. Kevin Monse, projectmanager en tevens 15 jaar brandweerman, licht deze keuze toe samen met architect Bettina Sättele.

Hout bouwt snel, schoon en droog
“De gemeente had er belang bij dat het nieuwe gebied naast de oude brandweerkazerne zo snel mogelijk doorontwikkeld zou worden. Eisen voor de kazerne waren: functioneel, sober en doelmatig. En de levensduur van de kazerne moest minimaal 40 jaar zijn. Al snel bleek dat zowel ik als Geert – collega van Bettina – de voorkeur gaven aan houtbouw”, vertelt Kevin. Behalve geen gedoe met stikstof, de duurzame waarde van credits door de CO2 opslag in al het hout, de complete demontabelheid van het gebouw, was vooral de snelle bouwtijd van doorslaggevend belang. In 10 dagen tijd is het hele gebouw neergezet. “Om de 2 dagen kwamen de geprefabriceerde 2D CLT-elementen met vrachtwagens naar de bouw. Van te voren was de betonnen funderingsvloer gestort. En natuurlijk heb je dan ook de afwerking nog. Maar ook dit ging razendsnel. Omdat de hele bouwmethode veel gestroomlijnder, schoner en droger in elkaar zit, kunnen er gelijktijdig veel vaklieden binnen aan de gang met bijvoorbeeld de installaties en afwerking van ruimtes. Op een gegeven moment waren er zelfs 25 vakmannen binnen bezig. Dat is ook de enige overlast die de buurt heeft gehad” grapt Kevin. “Al die busjes die geparkeerd stonden.”

Hou rekening met ander bouwproces
Als je al die voordelen hoort, hoe komt het dan dat we in Nederland toch vaak automatisch voor een betonnen en stalen gebouw kiezen? “Dat begint met de wil en focus om met hout aan de slag te gaan”, aldus Bettina. “Daarbij komt dat het hele proces van houtbouw vooraf en tijdens de bouw anders gaat dan mensen gewend zijn. Daar is nog niet iedereen van doordrongen als ze voor houtbouw kiezen.” Kevin: “Het heeft ook te maken met de samenstelling van je bouwteam. Iedereen moet houtbouw wel omarmen. Want anders val je toch makkelijk terug op het oude bekende zodra er een kink in de kabel komt.”

Hout brandt voorspelbaar
Maar dan toch nog even terug naar de brandveiligheid van houtbouw. Hoe kijkt een ervaren brandweerman hier tegenaan? “Als ik per se bij een brandend gebouw naar binnen moet, dan ga ik liever bij houtbouw naar binnen dan bij een stalen gebouw. Meestal zitten er stalen liggers in een betonnen gebouw. Bij hitte wordt staal zacht en buigt door en kan het zo naar beneden komen. Of beton klapt er ineens af. Je ziet dit niet aankomen. Hout brandt veel voorspelbaarder. Probeer maar eens een boomstronk op te laten branden. De buitenste laag van hout verkoolt en dat zie je. Hout moet wel heel lang branden wil het echt doorbranden. Tegen die tijd is de brandweer in Nederland allang ter plaatse om te blussen.”

Bettina: “Het brandgevaar zit ook veel meer in de hele goede isolatie van nieuwe gebouwen. Alles wordt potdicht gemaakt. Hierdoor is er bij een brand ook veel meer hitte in het pand dan vroeger. Maar ook het materiaal waarmee geïsoleerd en afgewerkt wordt speelt een rol bij de brandveiligheid. En dat zijn nog wel eens postjes waarop men bezuinigt en voor de goedkoopste (vaak brandgevaarlijker) materiaal kiest.”

Meer artikelen:
– Circulaire bouweconomie: steeds meer brandkazernes van hout
– Houtwereld: brandweerkazernes geven het goede voorbeeld

Kazerne is gebouwd door Van Heur Bouw & Onderhoud, onderdeel van VB Groep